ปรากฏการณ์ “LISA Effect” กับอนาคตท่องเที่ยวหมู่บ้านไทย 2569 — ไวรัลสร้างรายได้ แต่สร้างความยั่งยืนหรือไม่
ระหว่างวันที่ 1 ธันวาคม 2568 ถึง 25 มกราคม 2569 มีนักท่องเที่ยวเดินทางมาทะเลบัวแดง บึงหนองหาน อำเภอกุมภวาปี จังหวัดอุดรธานี ทั้งหมด 50,306 คน ในจำนวนนี้เป็นนักท่องเที่ยวไทย 26,019 คน หรือ 51.73% และเป็นชาวต่างชาติ 24,287 คน หรือ 48.27% โดยมาจากจีน ลาว เยอรมนี และญี่ปุ่น ตัวเลขนี้สูงผิดปกติสำหรับแหล่งท่องเที่ยวชนบทของไทยที่ปกติพึ่งพานักท่องเที่ยวในประเทศเป็นหลัก สาเหตุเบื้องหลังคือแคมเปญ “Amazing Thailand x LISA” ที่ใช้ศิลปินระดับโลกเป็นแม่เหล็กดึงดูดแฟนคลับให้ตามรอยสถานที่ถ่ายทำ การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทยคาดการณ์ว่าทั้งฤดูกาลปี 2569 จะมีนักท่องเที่ยวไม่ต่ำกว่า 120,000 คน เฉพาะวันที่ 25 มกราคม 2569 วันเดียว มีนักท่องเที่ยว 2,937 คน ใช้บริการเรือใหญ่ 457 เที่ยว เรือเล็ก 97 เที่ยว สร้างรายได้ 257,600 บาท ข้อมูลข่าวและแคมเปญท่องเที่ยวลักษณะนี้เผยแพร่ผ่าน https://www.tatnews.org/
เงินไหลเข้าหมู่บ้านจริง — แต่ใครได้ประโยชน์ รายได้จากค่าบริการเรือสองวันรวมกันอยู่ที่ 405,600 บาท ตัวเลขนี้กระจายไปยังผู้ประกอบการเรือในชุมชน ซึ่งเป็นกลุ่มที่ได้รับประโยชน์โดยตรงที่สุด แต่คำถามคือ กลุ่มอื่นในหมู่บ้าน เช่น เกษตรกรผู้ปลูกบัว แม่ค้าอาหารริมทาง หรือกลุ่มทอผ้า ได้รับส่วนแบ่งจากกระแสนี้มากน้อยเพียงใด การที่นักท่องเที่ยวต่างชาติเกือบครึ่งหนึ่งมาเพื่อ “ตามรอย” แคมเปญ ทำให้พฤติกรรมการใช้จ่ายกระจุกตัวอยู่ที่บริการเรือและถ่ายรูป มากกว่าการซื้อสินค้าชุมชนหรือใช้บริการที่พักในหมู่บ้าน นี่คือจุดเปราะบางของโมเดลท่องเที่ยวที่พึ่งพากระแสไวรัล
บทเรียนจากบ้านรักไทย — เมื่อไวรัลกลายเป็นทั้งโอกาสและภาระ บ้านรักไทย จังหวัดแม่ฮ่องสอน คืออีกกรณีที่แสดงให้เห็นทั้งด้านสว่างและด้านมืดของกระแสไวรัล ในคืนเปิดฤดูกาลปี 2569 นักท่องเที่ยวทะลุกว่าหมื่นคนจนการจราจรติดขัดยาวเป็นกิโลเมตร ร้านอาหารและที่พักไม่เพียงพอรองรับ แม้จะสร้างรายได้หมุนเวียนคาดการณ์เกือบ 2,000 ล้านบาทในไตรมาสสุดท้าย แต่ก็เผยให้เห็นว่าโครงสร้างพื้นฐานของหมู่บ้านยังไม่พร้อมรับกระแสขนาดนั้น ทั้งสองกรณีชี้ให้เห็นว่า “ไวรัล” ไม่ใช่คำตอบสุดท้ายของการท่องเที่ยวหมู่บ้าน แต่เป็นตัวเร่งที่ทำให้ทั้งโอกาสและปัญหาปรากฏชัดขึ้นพร้อมกัน หมู่บ้านที่ประสบความสำเร็จในระยะยาวคือหมู่บ้านที่สามารถเปลี่ยนนักท่องเที่ยวหน้าใหม่ให้กลายเป็นนักท่องเที่ยวที่กลับมาและใช้จ่ายอย่างกระจายตัว ไม่ใช่แค่ผ่านมาแล้วจากไปพร้อมกับกระแส





